CEDAW Sözleşmesi

Kısaca CEDAW denilen ‘Convention on the Elimination of All Forms of Discrimination Against Women” yani Kadınlara Karşı Her Türlü Ayrımcılığın Ortadan Kaldırılmasına İlişkin Sözleşmesi’nin tam metni:

Bu Sözleşmeye Taraf Devletler,

Birleşmiş Milletler Şartı’nın temel insan haklarına, insan onuruna ve değerine, kadın ve erkeklerin eşit haklarına olan inancı yeniden teyit ettiğini belirterek,

Evrensel İnsan Hakları Bildirgesi’nin ayrımcılığın kabul edilemezliği ilkesini teyit ettiğini ve tüm insanların özgür ve eşit doğduğunu, onur ve haklar bakımından eşit olduğunu ve herkesin cinsiyet ayrımı da dahil olmak üzere hiçbir ayrım gözetmeksizin, bildirgede belirtilen tüm hak ve özgürlüklere sahip olduğunu ilan ettiğini belirterek,

Uluslararası İnsan Hakları Sözleşmelerine taraf Devletlerin, kadın ve erkeklerin tüm ekonomik, sosyal, kültürel, medeni ve siyasi haklardan eşit şekilde yararlanmalarını sağlama yükümlülüğüne sahip olduklarını belirterek,

Birleşmiş Milletler himayesinde imzalanan uluslararası sözleşmeler ve kadın ve erkek haklarının eşitliğini destekleyen uzman kuruluşlar dikkate alındığında,

Birleşmiş Milletler ve kadın-erkek eşitliğini destekleyen uzman kuruluşlar tarafından kabul edilen kararları, bildirileri ve tavsiyeleri de dikkate alarak,

Ancak, bu çeşitli araçlara rağmen kadınlara karşı yaygın ayrımcılığın devam etmesinden endişe duyuyoruz,

Kadınlara karşı ayrımcılığın, hak eşitliği ve insan onuruna saygı ilkelerini ihlal ettiğini, kadınların ülkelerinin siyasi, sosyal, ekonomik ve kültürel yaşamına erkeklerle eşit şartlarda katılımının önünde bir engel teşkil ettiğini, toplumun ve ailenin refahının gelişimini engellediğini ve kadınların ülkelerine ve insanlığa hizmet yolunda potansiyellerinin tam olarak geliştirilmesini zorlaştırdığını hatırlatarak,

Yoksulluk koşullarında kadınların gıda, sağlık, eğitim, öğretim ve istihdam olanaklarına ve diğer ihtiyaçlara en az erişime sahip olmasından endişe duyuyoruz.

Adalet ve hakkaniyet temelinde kurulacak yeni uluslararası ekonomik düzenin, kadın ve erkek arasındaki eşitliğin geliştirilmesine önemli ölçüde katkıda bulunacağına inanarak,

Apartheid’ın, her türlü ırkçılığın, ırk ayrımcılığının, sömürgeciliğin, yeni sömürgeciliğin, saldırganlığın, yabancı işgal ve egemenliğin ve devletlerin iç işlerine müdahalenin ortadan kaldırılmasının, kadın ve erkeklerin haklarından tam olarak yararlanabilmeleri için şart olduğunu vurgulayarak,

Uluslararası barış ve güvenliğin güçlendirilmesinin, uluslararası gerilimlerin azaltılmasının, sosyal ve ekonomik sistemlerinden bağımsız olarak tüm devletler arasında karşılıklı işbirliğinin, genel ve tam silahsızlanmanın, özellikle de sıkı ve etkili uluslararası kontrol altında nükleer silahsızlanmanın, ülkeler arasındaki ilişkilerde adalet, eşitlik ve karşılıklı yarar ilkelerinin onaylanmasının ve yabancı ve sömürgeci egemenlik ve işgal altındaki halkların kendi kaderlerini tayin etme ve bağımsızlık haklarının yanı sıra ulusal egemenliğe ve toprak bütünlüğüne saygının gerçekleştirilmesinin, toplumsal ilerleme ve kalkınmayı teşvik edeceğine ve sonuç olarak kadın ve erkek arasında tam eşitliğin sağlanmasına katkıda bulunacağına dair teyitte bulunulmaktadır.

Bir ülkenin tam ve eksiksiz kalkınmasının, dünyanın refahının ve barış davasının, kadınların tüm alanlarda erkeklerle eşit şartlarda azami katılımını gerektirdiğine inanarak,

Kadınların ailenin refahına ve toplumun gelişimine yaptıkları, bugüne kadar tam olarak kabul görmemiş büyük katkıyı, anneliğin sosyal önemini ve her iki ebeveynin de ailedeki ve çocuk yetiştirmedeki rolünü göz önünde bulundurarak ve kadınların üreme rolünün ayrımcılığa temel oluşturmaması gerektiğini, çocuk yetiştirmenin ise erkekler, kadınlar ve toplumun tamamı arasında sorumluluk paylaşımını gerektirdiğinin farkında olarak,

Erkeklerin ve kadınların toplumdaki ve ailedeki geleneksel rollerinde, kadınlar ve erkekler arasında tam eşitliğin sağlanabilmesi için bir değişimin gerekli olduğunun farkında olarak,

Kadınlara Karşı Ayrımcılığın Ortadan Kaldırılmasına İlişkin Bildirgede belirtilen ilkeleri uygulamaya ve bu amaçla, söz konusu ayrımcılığın her türlü biçim ve tezahürünü ortadan kaldırmak için gerekli önlemleri almaya kararlı olarak,

Aşağıdaki konularda anlaşmaya varılmıştır:

BÖLÜM I
Madde I
Bu Sözleşmenin amaçları doğrultusunda, “kadınlara karşı ayrımcılık” terimi, evlilik durumlarına bakılmaksızın kadınların, erkek ve kadın eşitliği temelinde, siyasi, ekonomik, sosyal, kültürel, medeni veya herhangi bir başka alanda insan haklarının ve temel özgürlüklerinin tanınmasını, kullanılmasını veya uygulanmasını zayıflatma veya ortadan kaldırma etkisi veya amacı taşıyan, cinsiyet temelinde yapılan her türlü ayrım, dışlama veya kısıtlama anlamına gelir.

Madde 2
Taraf Devletler, kadınlara karşı her türlü ayrımcılığı kınamakta, kadınlara karşı ayrımcılığı ortadan kaldırma politikasını tüm uygun araçlarla ve gecikmeksizin izlemeyi kabul etmekte ve bu amaçla şunları taahhüt etmektedir: (a) Erkek ve kadın eşitliği ilkesini, henüz ulusal anayasalarına veya diğer uygun mevzuatlarına dahil edilmemişse, bu mevzuata dahil etmek ve bu ilkenin kanun ve diğer uygun araçlarla pratik olarak gerçekleştirilmesini sağlamak;

(b) Kadınlara karşı her türlü ayrımcılığı yasaklayan uygun yasal ve diğer önlemleri, gerektiğinde yaptırımlar da dahil olmak üzere, kabul etmek;

(c) Kadınların haklarının erkeklerle eşit düzeyde yasal olarak korunmasını sağlamak ve yetkili ulusal mahkemeler ve diğer kamu kurumları aracılığıyla kadınların her türlü ayrımcılığa karşı etkin bir şekilde korunmasını temin etmek;

(d) Kadınlara karşı ayrımcılığa yol açacak herhangi bir eylem veya uygulamadan kaçınmak ve kamu yetkililerinin ve kurumlarının bu yükümlülüğe uygun hareket etmesini sağlamak;

(e) Herhangi bir kişi, kuruluş veya işletme tarafından kadınlara karşı yapılan ayrımcılığı ortadan kaldırmak için gerekli tüm önlemleri almak;

(f) Kadınlara karşı ayrımcılık teşkil eden mevcut kanunları, yönetmelikleri, gelenekleri ve uygulamaları değiştirmek veya kaldırmak için mevzuat da dahil olmak üzere tüm uygun önlemleri almak;

(g) Kadınlara karşı ayrımcılık teşkil eden tüm ulusal ceza hükümlerini yürürlükten kaldırmak.

Madde 3
Taraf Devletler, kadınların tam gelişimini ve ilerlemesini sağlamak, insan haklarını ve temel özgürlüklerini erkeklerle eşitlik temelinde kullanmalarını ve bunlardan yararlanmalarını garanti altına almak amacıyla, başta siyasi, sosyal, ekonomik ve kültürel alanlar olmak üzere tüm alanlarda, mevzuat da dahil olmak üzere, uygun tüm önlemleri alacaklardır.

Madde 4

Taraf Devletler tarafından, kadınlar ve erkekler arasında fiili eşitliği hızlandırmayı amaçlayan geçici özel tedbirlerin benimsenmesi, bu Sözleşmede tanımlandığı şekliyle ayrımcılık olarak kabul edilmeyecek, ancak hiçbir şekilde eşitsiz veya ayrı standartların sürdürülmesini gerektirmeyecektir; bu tedbirler, fırsat ve muamele eşitliği hedeflerine ulaşıldığında sona erdirilecektir.
Taraf Devletler tarafından, bu Sözleşmede yer alanlar da dahil olmak üzere, anneliği korumayı amaçlayan özel tedbirlerin benimsenmesi ayrımcılık olarak değerlendirilmeyecektir.

Madde 5
Taraf Devletler, aşağıdaki hususlarda uygun tüm önlemleri alacaklardır: (a) Erkek ve kadınların sosyal ve kültürel davranış kalıplarını değiştirmek, böylece cinsiyetlerden birinin aşağılığı veya üstünlüğü fikrine veya erkek ve kadınlar için kalıplaşmış rollere dayanan önyargıların ve geleneksel ve diğer tüm uygulamaların ortadan kaldırılmasını sağlamak;

(b) Aile eğitiminin, anneliğin sosyal bir işlev olarak doğru anlaşılmasını ve erkeklerin ve kadınların çocuklarının yetiştirilmesi ve geliştirilmesindeki ortak sorumluluğunun tanınmasını içermesini sağlamak; her durumda çocukların menfaatlerinin öncelikli husus olduğu anlaşılmalıdır.

Madde 6
Taraf Devletler, kadın ticaretinin ve kadın fuhuşunun her türlüsünü ortadan kaldırmak için mevzuat da dahil olmak üzere tüm uygun önlemleri alacaktır.

BÖLÜM II
Madde 7
Taraf Devletler, ülkenin siyasi ve kamusal yaşamında kadınlara karşı ayrımcılığı ortadan kaldırmak için tüm uygun önlemleri alacak ve özellikle kadınlara, erkeklerle eşit şartlarda, şu hakları sağlayacaktır: (a) Tüm seçimlerde ve kamuoyu referandumlarında oy kullanma ve tüm kamu tarafından seçilen organlara seçilmeye hak kazanma;

(b) Hükümet politikasının oluşturulmasına ve uygulanmasına katılmak ve hükümetin tüm kademelerinde kamu görevinde bulunmak ve tüm kamu görevlerini yerine getirmek;

Madde 8
Taraf Devletler, kadınların erkeklerle eşit şartlarda ve hiçbir ayrımcılığa maruz kalmadan, hükümetlerini uluslararası düzeyde temsil etme ve uluslararası kuruluşların çalışmalarına katılma fırsatına sahip olmalarını sağlamak için gerekli tüm önlemleri alacaklardır.

Madde 9

Taraf Devletler, kadınlara vatandaşlıklarını edinme, değiştirme veya koruma konusunda erkeklerle eşit haklar tanıyacaklardır. Özellikle, yabancı uyruklu biriyle evlenmenin veya evlilik sırasında kocanın vatandaşlığını değiştirmesinin, kadının vatandaşlığını otomatik olarak değiştirmemesini, onu vatansız bırakmamasını veya kocanın vatandaşlığını ona zorla kabul ettirmemesini sağlayacaklardır.
Taraf Devletler, kadınlara çocuklarının uyruğu konusunda erkeklerle eşit haklar tanıyacaklardır.

BÖLÜM III
Madde 10
Taraf Devletler, kadınlara eğitim alanında erkeklerle eşit haklar tanımak ve özellikle kadın ve erkek eşitliği temelinde şunları sağlamak amacıyla kadınlara yönelik ayrımcılığı ortadan kaldırmak için uygun tüm önlemleri alacaklardır: (a) Kırsal ve kentsel alanlardaki tüm eğitim kurumlarında kariyer ve mesleki rehberlik, öğrenime erişim ve diploma alma konusunda aynı koşullar; bu eşitlik, okul öncesi, genel, teknik, mesleki ve yüksek teknik eğitimde ve her türlü mesleki eğitimde sağlanacaktır;

(b) Aynı müfredata, aynı sınavlara, aynı niteliklere sahip öğretim kadrosuna ve aynı kalitede okul binalarına ve ekipmanına erişim;

(c) Erkek ve kadınların rollerine ilişkin her düzeyde ve her eğitim biçiminde kalıplaşmış kavramların ortadan kaldırılması, bu amaca ulaşılmasına yardımcı olacak karma eğitim ve diğer eğitim türlerinin teşvik edilmesi ve özellikle ders kitaplarının ve okul programlarının gözden geçirilmesi ve öğretim yöntemlerinin uyarlanması yoluyla;

(d) Burslardan ve diğer öğrenim yardımlarından yararlanma konusunda aynı fırsatlar;

(e) Özellikle erkekler ve kadınlar arasında mevcut olan eğitim açığını en kısa sürede azaltmayı amaçlayan yetişkin ve işlevsel okuryazarlık programları da dahil olmak üzere, sürekli eğitim programlarına erişim için aynı fırsatlar;

(f) Kız öğrencilerin okuldan ayrılma oranlarının düşürülmesi ve okulu erken bırakmış kız ve kadınlar için programların düzenlenmesi;

(g) Spor ve beden eğitimine aktif olarak katılma fırsatlarının aynısı;

(h) Ailelerin sağlığını ve refahını güvence altına almaya yardımcı olacak belirli eğitim bilgilerine erişim, aile planlaması hakkında bilgi ve tavsiyeler de dahil olmak üzere.

Madde 11

Taraf Devletler, kadın ve erkeklerin eşitliği temelinde, özellikle aşağıdaki haklara sahip olmalarını sağlamak amacıyla, istihdam alanında kadınlara karşı ayrımcılığı ortadan kaldırmak için tüm uygun önlemleri alacaklardır: (a) Tüm insanların devredilemez bir hakkı olan çalışma hakkı;

(b) Aynı istihdam fırsatlarına sahip olma hakkı, istihdam konularında aynı seçim kriterlerinin uygulanması da dahil olmak üzere;

(c) Meslek ve iş seçme özgürlüğü, terfi hakkı, iş güvencesi ve tüm hizmet hakları ve koşulları ile çıraklık, ileri mesleki eğitim ve tekrarlayan eğitim de dahil olmak üzere mesleki eğitim ve yeniden eğitim alma hakkı;

(d) Eşit ücret ve yan haklar da dahil olmak üzere eşit ücret hakkı ve eşit değerdeki işler için eşit muamele hakkı ile iş kalitesinin değerlendirilmesinde eşit muamele hakkı;

(e) Özellikle emeklilik, işsizlik, hastalık, sakatlık ve yaşlılık ile diğer çalışma yetersizliği hallerinde sosyal güvenlik hakkı ve ücretli izin hakkı;

(f) Üreme fonksiyonunun korunması da dahil olmak üzere, çalışma koşullarında sağlık ve güvenlik hakkı.

Kadınlara evlilik veya annelik gerekçesiyle ayrımcılık yapılmasını önlemek ve onların etkin çalışma haklarını güvence altına almak için Taraf Devletler uygun önlemleri alacaktır: (a) Hamilelik veya annelik izni gerekçesiyle işten çıkarmayı ve evlilik durumuna dayalı işten çıkarmalarda ayrımcılığı, yaptırım uygulanması şartıyla yasaklamak;

(b) Önceki iş, kıdem veya sosyal yardımlarda kayıp olmaksızın ücretli veya benzer sosyal yardımlar içeren doğum izni getirilmesi;

(c) Ebeveynlerin ailevi yükümlülüklerini iş sorumlulukları ve kamusal hayata katılım ile birleştirmelerini sağlamak amacıyla gerekli destekleyici sosyal hizmetlerin sunulmasını teşvik etmek, özellikle de çocuk bakım tesisleri ağının kurulmasını ve geliştirilmesini teşvik etmek;

(d) Hamile kadınlar için zararlı olduğu kanıtlanmış iş türlerinde, hamilelik döneminde kadınlara özel koruma sağlamak.

Bu maddede ele alınan konulara ilişkin koruyucu mevzuat, bilimsel ve teknolojik bilgiler ışığında periyodik olarak gözden geçirilecek ve gerektiğinde revize edilecek, yürürlükten kaldırılacak veya genişletilecektir.

Madde 12

Taraf Devletler, kadın ve erkek eşitliği temelinde, aile planlamasıyla ilgili olanlar da dahil olmak üzere sağlık hizmetlerine erişimi sağlamak amacıyla, sağlık alanında kadınlara yönelik ayrımcılığı ortadan kaldırmak için tüm uygun önlemleri alacaklardır.
Bu maddenin I. paragrafındaki hükümlere bakılmaksızın, Taraf Devletler, kadınlara gebelik, lohusalık ve doğum sonrası döneme ilişkin uygun hizmetleri, gerektiğinde ücretsiz hizmetleri ve gebelik ve emzirme döneminde yeterli beslenmeyi sağlamakla yükümlüdürler.

Madde 13
Taraf Devletler, kadın ve erkeklerin eşitliği temelinde aynı hakları güvence altına almak amacıyla, ekonomik ve sosyal yaşamın diğer alanlarında kadınlara karşı ayrımcılığı ortadan kaldırmak için tüm uygun önlemleri alacaklardır; özellikle: (a) Aile yardımlarına erişim hakkı;

(b) Banka kredilerine, ipoteklere ve diğer finansal kredi türlerine ilişkin hak;

Madde 14

Taraf Devletler, kırsal kesimdeki kadınların karşılaştığı özel sorunları ve ailelerinin ekonomik geçiminde oynadıkları önemli rolleri, özellikle de ekonominin parasal olmayan sektörlerindeki çalışmalarını dikkate alacak ve bu Sözleşmenin hükümlerinin kırsal kesimdeki kadınlara uygulanmasını sağlamak için gerekli tüm önlemleri alacaktır.
Taraf Devletler, kırsal kesimdeki kadınlara yönelik ayrımcılığı ortadan kaldırmak için uygun tüm önlemleri alacak ve özellikle bu kadınlara şu hakları güvence altına alacaktır:

(a) Her düzeyde kalkınma planlamasının hazırlanmasına ve uygulanmasına katılmak;

(b) Aile planlaması konusunda bilgi, danışmanlık ve hizmetler de dahil olmak üzere yeterli sağlık hizmeti olanaklarına erişim hakkına sahip olmak;

(d) Teknik yeterliliklerini artırmak amacıyla, işlevsel okuryazarlıkla ilgili olanlar da dahil olmak üzere, her türlü örgün ve örgün olmayan eğitim ve öğretimi almak ve ayrıca tüm toplumsal ve yaygınlaştırma hizmetlerinden yararlanmak;

(e) İstihdam veya serbest meslek yoluyla ekonomik fırsatlara eşit erişim sağlamak amacıyla kendi kendine yardım grupları ve kooperatifler kurmak;

(f) Tüm toplumsal faaliyetlere katılmak;

(g) Tarımsal kredi ve borçlara, pazarlama olanaklarına, uygun teknolojiye erişime ve arazi ve tarım reformu ile arazi yeniden yerleşim planlarında eşit muameleye sahip olmak;

(h) Özellikle konut, hijyen, elektrik ve su temini, ulaşım ve iletişim konularında yeterli yaşam koşullarından yararlanmak.

BÖLÜM IV
Madde 15

Taraf Devletler, kadınlara kanun önünde erkeklerle eşitlik tanıyacaklardır.
Taraf Devletler, kadınlara medeni hukuk konularında erkeklerle aynı hukuki ehliyeti ve bu ehliyeti kullanma konusunda aynı fırsatları tanıyacaklardır. Özellikle, kadınlara sözleşme yapma ve malvarlığı yönetme konusunda eşit haklar verecek ve mahkemelerde ve yargı organlarında tüm yargılama aşamalarında onlara eşit muamele edeceklerdir.
Taraf Devletler, kadınların hukuki ehliyetini kısıtlamayı amaçlayan her türlü sözleşme ve diğer özel belgelerin geçersiz sayılacağı konusunda mutabıktır.
Taraf Devletler, kişilerin serbest dolaşımına ilişkin kanun ve ikametgah ve yerleşim yeri seçme özgürlüğü bakımından erkeklere ve kadınlara aynı hakları tanıyacaklardır.

Madde 16

Taraf Devletler, evlilik ve aile ilişkileriyle ilgili tüm konularda kadınlara karşı ayrımcılığı ortadan kaldırmak için uygun tüm önlemleri alacak ve özellikle kadın ve erkek eşitliği temelinde şunları sağlayacaktır: (a) Evlenme konusunda aynı hak;

(b) Aynı şekilde eş seçme ve sadece özgür ve tam rızalarıyla evlenme hakkına sahip olmak;

(d) Evlilik durumlarına bakılmaksızın, çocuklarıyla ilgili konularda ebeveynlerle aynı hak ve sorumluluklara sahiptirler; her durumda çocukların menfaatleri önceliklidir;

(e) Çocuklarının sayısı ve doğum aralıkları konusunda özgürce ve sorumluluk bilinciyle karar verme ve bu haklarını kullanmalarını sağlayacak bilgiye, eğitime ve araçlara erişme hakkına sahip olmak;

(f) Çocukların vesayeti, vesayeti, mütevelliliği ve evlat edinilmesi veya bu kavramların ulusal mevzuatta mevcut olduğu benzer kurumlar konusunda aynı haklar ve sorumluluklar; her durumda çocukların menfaatleri en öncelikli olacaktır;

(g) Eşler olarak sahip oldukları kişisel hakların aynısı, soyadı, meslek ve iş seçme hakkı da dahil olmak üzere;

(h) Her iki eşin de mülkiyet, edinim, yönetim, idare, kullanım ve tasarruf konularında, ister bedelsiz ister bedel karşılığında olsun, aynı haklara sahip olması.

Çocukların nişanlanması ve evlenmesi hukuki bir geçerliliğe sahip olmayacak ve evlilik için asgari yaşın belirlenmesi ve evliliklerin resmi bir sicile kaydedilmesinin zorunlu hale getirilmesi için mevzuat da dahil olmak üzere gerekli tüm önlemler alınacaktır.

BÖLÜM V
Madde 17

Bu Sözleşmenin uygulanmasında kaydedilen ilerlemeyi değerlendirmek amacıyla, Sözleşmenin yürürlüğe girdiği tarihte on sekiz ve otuz beşinci Taraf Devletin Sözleşmeyi onaylaması veya Sözleşmeye katılmasıyla birlikte yirmi üç uzmandan oluşan , Kadınlara Karşı Ayrımcılığın Ortadan Kaldırılması Komitesi (bundan sonra Komite olarak anılacaktır) kurulacaktır. Uzmanlar, Taraf Devletler tarafından kendi vatandaşları arasından seçilecek ve adil coğrafi dağılıma ve farklı medeniyet biçimlerinin yanı sıra başlıca hukuk sistemlerinin temsiline dikkat edilerek kişisel sıfatlarıyla görev yapacaklardır.
Komite üyeleri, Taraf Devletler tarafından aday gösterilen kişilerin listesinden gizli oylama ile seçilir. Her Taraf Devlet, kendi vatandaşları arasından bir kişiyi aday gösterebilir.
İlk seçim, bu Sözleşmenin yürürlüğe girdiği tarihten altı ay sonra yapılacaktır. Her seçim tarihinden en az üç ay önce, Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri, Taraf Devletlere iki ay içinde adaylarını sunmaları için bir mektup gönderecektir. Genel Sekreter, bu şekilde aday gösterilen tüm kişilerin alfabetik sıraya göre bir listesini hazırlayacak, onları aday gösteren Taraf Devletleri belirtecek ve bunu Taraf Devletlere sunacaktır.
Komite üyelerinin seçimleri, Genel Sekreter tarafından Birleşmiş Milletler Karargahında düzenlenecek olan Taraf Devletler toplantısında yapılır. Taraf Devletlerin üçte ikisinin katılımıyla toplantı yeter sayısı sağlanacak olan bu toplantıda, Komiteye seçilecek kişiler, en fazla oyu alan ve toplantıda hazır bulunan ve oy kullanan Taraf Devlet temsilcilerinin oylarının mutlak çoğunluğunu elde eden adaylar olacaktır.
Komite üyeleri dört yıllık bir süre için seçilir. Ancak, ilk seçimde seçilen üyelerden dokuzunun görev süresi iki yıl sonra sona erer; bu dokuz üyenin isimleri ilk seçimden hemen sonra Komite Başkanı tarafından kura ile belirlenir.
Komitenin beş ilave üyesinin seçimi, bu maddenin 2, 3 ve 4. paragraflarında belirtilen hükümlere uygun olarak, otuz beşinci onay veya katılımı takiben yapılacaktır. Bu vesileyle seçilen ilave üyelerden ikisinin görev süresi iki yıl sonra sona erecek olup, bu iki üyenin isimleri Komite Başkanı tarafından kura ile belirlenecektir.
Uzmanının Komite üyeliğinden ayrılması durumunda ortaya çıkan boşlukların doldurulması için, uzmanı Komite üyesi olarak görev yapmayı bırakan Taraf Devlet, Komitenin onayına tabi olmak üzere, kendi vatandaşları arasından başka bir uzman atayacaktır.
Komite üyeleri, Genel Kurulun onayıyla, Komitenin sorumluluklarının önemi göz önünde bulundurularak Genel Kurulun belirleyeceği şartlar ve koşullar çerçevesinde Birleşmiş Milletler kaynaklarından ücret alacaklardır.
Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri, Komitenin bu Sözleşme kapsamındaki görevlerini etkin bir şekilde yerine getirebilmesi için gerekli personeli ve tesisleri sağlayacaktır.

Madde 18

Taraf Devletler, bu Sözleşmenin hükümlerini uygulamaya koymak için aldıkları yasama, yargı, idari veya diğer tedbirler ve bu konudaki ilerlemeye ilişkin bir raporu, Komite tarafından değerlendirilmek üzere Birleşmiş Milletler Genel Sekreterine sunmayı taahhüt ederler: (a) İlgili Devlet için yürürlüğe girmesinden itibaren bir yıl içinde;

(b) Bundan sonra en az dört yılda bir ve Komite talep ettiğinde daha sonraki yıllarda da.

Raporlar, bu Sözleşme kapsamındaki yükümlülüklerin yerine getirilme derecesini etkileyen faktörleri ve zorlukları gösterebilir.

Madde 19

Komite kendi çalışma usulünü belirleyecektir.
Komite, görevlilerini iki yıllık bir süre için seçecektir.

Madde 20

Komite, bu Sözleşmenin 18. maddesi uyarınca sunulan raporları değerlendirmek üzere normalde yılda en fazla iki haftalık bir süre için toplanır.
Komite toplantıları normalde Birleşmiş Milletler Genel Merkezi’nde veya Komite tarafından belirlenen başka uygun bir yerde yapılır. ( değişiklik , onay durumu )

Madde 21

Komite, Ekonomik ve Sosyal Konsey aracılığıyla, faaliyetlerine ilişkin yıllık raporu Birleşmiş Milletler Genel Kurulu’na sunar ve Taraf Devletlerden alınan rapor ve bilgilerin incelenmesine dayanarak öneriler ve genel tavsiyelerde bulunabilir. Bu öneriler ve genel tavsiyeler, varsa Taraf Devletlerden gelen yorumlarla birlikte Komite raporuna dahil edilir.
Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri, Komite raporlarını Kadınların Statüsü Komisyonuna bilgi amaçlı iletecektir.

Madde 22
Uzman kuruluşlar, faaliyet alanlarına giren bu Sözleşme hükümlerinin uygulanmasının değerlendirilmesinde temsil edilme hakkına sahiptir. Komite, uzman kuruluşları, faaliyet alanlarına giren konularda Sözleşmenin uygulanmasına ilişkin raporlar sunmaya davet edebilir.

BÖLÜM VI
Madde 23
Bu Sözleşmedeki hiçbir şey, aşağıdakilerde yer alabilecek, erkekler ve kadınlar arasında eşitliğin sağlanmasına daha elverişli olan hükümleri etkilemeyecektir: (a) Bir Taraf Devletin mevzuatında; veya

(b) O Devlet için yürürlükte olan diğer herhangi bir uluslararası sözleşme, antlaşma veya anlaşma.

Madde 24
Taraf Devletler, bu Sözleşmede tanınan hakların tam olarak gerçekleştirilmesini sağlamayı amaçlayan ulusal düzeyde gerekli tüm önlemleri almayı taahhüt ederler.

Madde 25

Bu Sözleşme tüm Devletlerin imzasına açıktır.
Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri, bu Sözleşmenin saklayıcısı olarak atanmıştır.
Bu Sözleşme onaya tabidir. Onay belgeleri Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri’ne tevdi edilecektir.
Bu Sözleşme tüm Devletlerin katılımına açıktır. Katılım, Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri’ne bir katılım belgesinin tevdi edilmesiyle gerçekleşir.

Madde 26

Bu Sözleşmenin revize edilmesi talebi, herhangi bir Taraf Devlet tarafından, Birleşmiş Milletler Genel Sekreterine hitaben yazılı bir bildirim yoluyla, herhangi bir zamanda yapılabilir.
Birleşmiş Milletler Genel Kurulu, bu tür bir talep karşısında atılacak adımlara (varsa) karar verecektir.

Madde 27

Bu Sözleşme, yirminci onay veya katılım belgesinin Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri’ne tevdi edilmesinden otuz gün sonra yürürlüğe girer.
Bu Sözleşmeyi onaylayan veya yirminci onay veya katılım belgesinin tevdi edilmesinden sonra Sözleşmeye katılan her Devlet için, Sözleşme kendi onay veya katılım belgesinin tevdi edildiği tarihten otuzuncu gün sonra yürürlüğe girer.

Madde 28

Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri, devletlerin onay veya katılım sırasında ileri sürdükleri çekincelerin metnini alacak ve tüm devletlere dağıtacaktır.
Bu Sözleşmenin amacı ve gayesiyle bağdaşmayan herhangi bir çekince kabul edilemez.
Çekinceler, Birleşmiş Milletler Genel Sekreterine bu yönde bir bildirimde bulunularak her zaman geri çekilebilir; Genel Sekreter de bu durumu tüm Devletlere bildirecektir. Bu bildirim, alındığı tarihte yürürlüğe girer.

Madde 29

İki veya daha fazla Taraf Devlet arasında bu Sözleşmenin yorumlanması veya uygulanmasıyla ilgili olarak müzakere yoluyla çözülemeyen herhangi bir ihtilaf, taraflardan birinin talebi üzerine tahkime sunulacaktır. Tahkim talebinin yapıldığı tarihten itibaren altı ay içinde taraflar tahkimin düzenlenmesi konusunda anlaşamazlarsa, taraflardan herhangi biri, Mahkeme Statüsüne uygun olarak Uluslararası Adalet Divanı’na başvurabilir.
Her Taraf Devlet, bu Sözleşmeyi imzaladığı veya onayladığı ya da ona katıldığı sırada, bu maddenin I. paragrafına bağlı olmadığını beyan edebilir. Diğer Taraf Devletler, böyle bir çekince beyan eden herhangi bir Taraf Devlet bakımından bu paragrafa bağlı olmayacaklardır.
Bu maddenin 2. paragrafına uygun olarak çekince koymuş olan herhangi bir Taraf Devlet, Birleşmiş Milletler Genel Sekreterine bildirimde bulunarak bu çekincesini dilediği zaman geri çekebilir.

Madde 30
Arapça, Çince, İngilizce, Fransızca, Rusça ve İspanyolca metinleri eşit derecede geçerli olan bu Sözleşme, Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri’ne tevdi edilecektir.

İşbu Sözleşmeyi, usulüne uygun olarak yetkilendirilmiş olan aşağıda imzası bulunanlar, imzalayarak teyit etmişlerdir.